Ngày 30/12/2025, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành Thông tư 24/2025/TT-BVHTTDL quy định về hệ thống truyền thông cơ sở ứng dụng công nghệ thông tin – viễn thông, thay thế Thông tư 39/2020/TT-BTTTT. Thông tư có hiệu lực thi hành từ 20/02/2026 và trở thành căn cứ kỹ thuật trung tâm mà mọi địa phương phải đối chiếu khi đầu tư, nâng cấp hoặc nghiệm thu đài truyền thanh cấp xã.
Hệ thống truyền thanh ứng dụng CNTT – viễn thông được hiểu thế nào
Thông tư giữ nguyên bản chất đã được xác lập trước đó: hệ thống truyền thanh cấp xã ứng dụng công nghệ thông tin – viễn thông là đài truyền thanh cấp xã sử dụng phương thức truyền đưa tín hiệu âm thanh, dữ liệu trên hạ tầng viễn thông, Internet. Đây là điểm khác biệt căn bản so với truyền thanh có dây (truyền tín hiệu âm tần trên đường dây đồng) và truyền thanh không dây FM (phát sóng vô tuyến trên tần số được cấp phép).
Cách định nghĩa này có hệ quả trực tiếp về mặt thủ tục: vì âm thanh đi trên hạ tầng viễn thông của doanh nghiệp đã được cấp phép, địa phương không phải xin cấp phép tần số vô tuyến điện như với hệ thống FM. Đây là một trong những lý do khiến nhiều xã, phường chọn phương án IP/4G khi thay thế hệ thống cũ.
Danh mục thành phần bắt buộc
Thông tư liệt kê rõ thiết bị phần cứng cơ bản của một hệ thống truyền thanh cấp xã, gồm: cụm thu phát thanh ứng dụng công nghệ thông tin – viễn thông; thiết bị quản lý, lưu trữ thông tin và sản xuất chương trình; loa truyền thanh; micro; và các thiết bị, vật tư khác. Yêu cầu kỹ thuật cơ bản của phần cứng được quy định tại Phụ lục III, còn phần mềm tích hợp trong cụm thu phát thanh được quy định tại Phụ lục IV.
Việc Thông tư dành hẳn một phụ lục riêng cho phần mềm tích hợp là chi tiết đáng chú ý. Nó xác nhận rằng trong hệ thống truyền thanh hiện đại, phần mềm không còn là thành phần đi kèm mang tính hình thức mà là một thành phần được quản lý về mặt kỹ thuật, có yêu cầu cụ thể phải đáp ứng. Khi lập hồ sơ mời thầu hoặc hồ sơ mua sắm, chủ đầu tư nên trích dẫn thẳng các phụ lục này thay vì mô tả chung chung, để tránh tranh cãi ở khâu nghiệm thu.
Bảng tin điện tử công cộng cũng được chuẩn hóa
Bên cạnh truyền thanh, Thông tư quy định danh mục thành phần của bảng tin điện tử công cộng gồm màn hình điện tử; thiết bị quản lý, lưu trữ thông tin; bộ điều khiển; và các thiết bị, vật tư khác. Thông số kỹ thuật phần cứng nằm ở Phụ lục V, phần mềm tích hợp nằm ở Phụ lục VI. Nhiều địa phương hiện đầu tư song song hai hạng mục này trong cùng một dự án chuyển đổi số cấp xã, nên việc nắm cả bốn phụ lục là cần thiết.
Ba loại bản tin và ý nghĩa vận hành
Điểm mang tính nghiệp vụ rõ nhất của Thông tư là phân loại bản tin thành ba nhóm. Bản tin thông thường được địa phương phát, đăng tải theo lịch cố định. Bản tin ưu tiên được phát khi có yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền. Bản tin khẩn cấp phải được phát, đăng tải ngay trong các tình huống khẩn cấp.
Cách phân loại này đặt ra yêu cầu kỹ thuật rất cụ thể cho phần mềm quản lý: hệ thống phải hỗ trợ chen ngang chương trình đang phát để đưa bản tin ưu tiên hoặc khẩn cấp lên trước, thay vì chờ hết chương trình. Với các tình huống như bão lũ, cháy rừng, dịch bệnh hay sự cố an ninh, khả năng phát khẩn cấp tức thời từ điện thoại của lãnh đạo xã là tính năng có ý nghĩa sống còn chứ không phải tiện ích phụ.
Thông tư cũng nêu rõ: bản tin ký tự, bản tin văn bản, bản tin phát thanh được hệ thống thông tin nguồn trung ương và hệ thống thông tin nguồn cấp tỉnh gửi đến hệ thống truyền thanh cấp xã. Nghĩa là hệ thống của xã không hoạt động biệt lập mà phải có khả năng kết nối, tiếp nhận dữ liệu từ tuyến trên. Khi lựa chọn giải pháp, địa phương nên đặt câu hỏi thẳng với nhà cung cấp về khả năng liên thông này.
Địa phương có được nâng cấp cao hơn chuẩn không
Có. Thông tư nêu rõ trường hợp địa phương có nhu cầu nâng cấp danh mục thành phần và yêu cầu kỹ thuật cơ bản, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh hoặc cơ quan được phân cấp chịu trách nhiệm và bảo đảm thực hiện đúng quy định pháp luật. Đây là cơ sở để các đô thị lớn đầu tư cấu hình cao hơn mặt bằng chung, chẳng hạn bổ sung nguồn dự phòng, tăng số cụm loa trên mỗi thôn hoặc tích hợp với trung tâm điều hành thông minh của thành phố.
Việc cần làm ngay của xã, phường
Điều 18 của Thông tư quy định thời hạn chuyển tiếp 12 tháng kể từ ngày có hiệu lực: hệ thống đã đưa vào vận hành nhưng chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu kỹ thuật phải hoàn thiện chậm nhất ngày 20/02/2027. Đây là mốc các địa phương nên đưa vào kế hoạch ngân sách năm, vì rà soát và bổ sung thiết bị đều cần thời gian.
Với các đơn vị đang vận hành hệ thống đã lắp đặt trước tháng 02/2026, việc nên làm là rà soát ba nhóm hồ sơ: hồ sơ hợp quy của cụm thu phát thanh và thiết bị vô tuyến đi kèm; tài liệu chứng minh phần mềm tích hợp đáp ứng Phụ lục IV; và quy chế vận hành, phân công người chịu trách nhiệm nội dung theo Nghị định 49/2024/NĐ-CP. Với các đơn vị chuẩn bị đầu tư mới, nên đưa thẳng các phụ lục của Thông tư 24/2025 vào yêu cầu kỹ thuật của hồ sơ mua sắm.
BINHDINH.JSC tư vấn giải pháp kỹ thuật, cung cấp thiết bị hợp quy, lắp đặt và phần mềm cho hệ thống truyền thanh cấp xã ứng dụng công nghệ thông tin – viễn thông. Hotline 024.33.96.6668.